سلام عرض می­کنم خدمت شما! آرزو می­کنم طاعات و عبادات­تون، مورد قبول درگاه حق باشد. روایات زیادی داریم با این مضمون که درباره­ی تربیت فرزند به ما دستور دادند که دوران تربیت فرزندت را، به سه دوره تقسیم کن.

هفت سال نخست، فرزند تو «امیر» است. آن­چه می­خواهد، باید در اختیارش باشد و آن­چه می­خواهد، باید بتواند انجام بدهد. در هفت سال دوم، بچه­ی تو «اسیر» است. به این معنا که دیگر نباید آن اوضاع هفت سال اول تکرار شود. آن­چه می­خواهد، نباید در اختیارش قرار بگیرد، مگر این­که به مصلحتش باشد. آن کاری که می­خواهد انجام بدهد، باید کنترل شده باشد و باید بدانی چه کاری است و به چه انگیزه­ای است و به چه هدفی است و به چه عاقبتی منجر خواهد شد.

و در هفت سال سوم، که از آغاز پانزده­سالگی و پایان چهارده­سالگی آغاز می­شود، فرزند تو «وزیر» توست. به این معنا که تو باید بتوانی فرزندی را در چهارده­سال نخست، تربیت کرده باشی که بتواند عهده­دار بخش­های مهمی از زندگی تو باشد. در نبود تو، بتواند زندگی تو را اداره کند. بتواند خودش اگر در موقعیتی مواجه با اتفاقی شد، تصمیم درست و صحیح را بگیرد. خودش صاحب تشخیص این باشد که کدام راه درست است و کدام راه غلط است. کدام مسیر منتهی به خیر است و کدام مسیر به شر می­رسد.  

یک نگاهی به نوع زندگی خودمان بیندازیم! آیا توانستیم همچینین فرزندی تربیت کنیم؟! فرزندی که از آغاز پانزده­سالگی بتواند خیر و شر را تشخیص بدهد؟! گناه را از ثواب تشخیص بدهد! فرزندگی که بتوانیم بخشی از زندگی­مان را به او بسپاریم. پول­مان را به او بسپاریم و او بتواند درست تدبیر کند و درست اداره کند؟! آیا می­توانیم بگوییم فرزندانی تربیت کردیم که از آغاز پانزده­سالگی در برابر موقعیت­های گناه، می­توانند تشخیص بدهند راه صحیح از غلط را؟! می­توانند بفهمند الان کدام کار را باید انجام بدهند و کدام کار را نباید انجام بدهند؟! شاید یک دلیل، این باشد که ما، در دوتا هفت­سال اول، آن­جور که باید و شاید درست عمل نمی­کنیم! الان به زندگی­ها نگاه کنیم! بچه­های ما نوعاً در هفت­سال اول، «اسیر» ما هستند. دست نزن… نکن… بشین… نرو… دست نزن… بازی نکن… سر و صدا نکن! در هفت سال دوم، که آغاز دوره­ی «اسارت» اوست، در روایات ما اتفاقا در سبک زندگی ما، آغاز دوره­ی «امارت» اوست. آن­چه می­خواهد، در اختیارش قرار می­گیرد. کافی­ست کمی پشت­چشم نازک کند و کافی است کمی قهر کند و گریه کند؛ هرآن­چه که بتوانیم و آن بخواهد، در اختیارش قرار می­دهیم.

خب، این یک علت است بر این­که ما، نمی­توانیم بچه­هایی را تربیت کنیم که از پانزده­سالگی، بتوانند عهده­دار مهمّات خودشان باشند. اما شاید دلیل دوم، که دلیل مهمت­ری هم هست این است که: چطور می­توان تربیت فرزندی را عهده­دار شد که این بچه بتواند از پانزده­سالگی، خیر و شرّ را تشخیص بدهد و بفهمد!  

ما، چطور باید در این دوتا هفت­سال اول، با فرزندمان تعامل کنیم و مواجه بشویم که این بچه، از آغاز دوره­ی هفت­ساله سوم خودش، بتواند تشخیص درست و غلط را بدهد؟! شاید کلیدی­ترین روش تربیت و نکته برای تربیت فرزند، این فرمایش رسول­اکرم(صلی­الله­علیه­وآله) باشد که فرمودند: «أدِّبوا أولادكم على حُبَّ علی­بن­ابی­طالب(عليهم­السلام)»

ما، این روایت را غلط فهمیدیم، ما فکر می­کنیم این روایت می­فرماید: به بچه­هاتون محبت امیرالمومنین(عليه­السلام) را یاد بدهید، روایت، این را نمی­خواهد بگوید. این روایت می­گوید: «معیار، ملاک و مدار تربیت فرزندان­تان، باید محبت امیرالمومنین باشد.» چرا این کار را کردی؟! امیرالمومنین(عليه­السلام) اینطور می­پسنده! چرا این کار را نکردی؟! امیرالمونین(عليه­السلام) ناراحت می­شود.

اگر ما توانستیم یک فضایی در زندگی­مان حاکم کنیم که تشخیص درست از غلط، ملاکش شد محبت امیرالمومنین(عليه­السلام). یک مثال ساده بزنم: ماه رمضان­ها، خیلی از بچه­هایی که هنوز به سن بلوغ نرسیدن، دوست دارن روزه بگیرن. همین بچه­ها، بعد از ماه­رمضان، بهشون بگویی: نماز بخوان! نمی­خوانند. فرق نماز با روزه چی هست؟! حال که روزه، از نماز سخت­تر است. چرا روزه­ای که نباید را، اصرار دارد بگیرد! و نمازی که همیشه باید بخواند و اصرار دارد را فرار کند ازش و نخواند؟!  

دلیلش این است که با آغاز ماه رمضان، یک فضایی بر زندگی­های ما حاکم می­شود، متفاوت از یازده­ماهِ دیگرِ سال! سفره­های سحری و افطاری، رفت­وآمدها، دعاها و نیایش­ها، محبت امیرالمونین(عليه­السلام) باید یک چنین فضایی را در زندگی­های به وجود بیاورد! اگر محبت امیرالمونین(عليه­السلام) یک چنین فضایی را در زندگی ما حاکم کرد و ما

توانستیم بر اساس این روایت براساس این ملاک و معیار تربیت کنیم فرزندان­مان، از پانزده سالگی می­توانند خیر را از شرّ تشخیص بدهند.

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته