همه­­ی اديان و مذاهب، اخلاق نيكو، حسن خلق، رفتار، پندار و گفتار نيك را خوب و شايسته مي­دانند. در اين مورد سخن و شكي نيست. صفات حميده و شايسته­ی انساني، از جمله حسن خلق، انصاف،‌ مروّت، فتوّت، تواضع، فروتني، راستگويي، امانتداري، محبّت، مهرورزی، پرهيز از ظلم، تكبّر، كبر، رياورزي و همه­ی اين­ها در تمامي اديان و مذاهب كم و بيش آمده و تمامي  اخلاق بر اين است كه آدمي بتواند به كرامت اخلاق و بزرگواري روح برسد. «بُعِثتُ لِاُتَمِّمَ مَكارِمَ الاَخلاق».(سفینه­البحار، جلد1، صفحه 411)

امّا و صدامّا مجموعه تمام صفات شايسته، بايسته و نيكو كه مي­تواند در كسي بوده باشد به راستي كدام صفت است؟! و كدامين صفت مورد ضرورت بيشتر و نياز بيشتر فرزندان آدم است؟! و تأكيد بيشتري شده است؟!

در احاديث معصومين بر همه­ی صفات خوب انساني از جمله كرم، ‌عفو، صفح، چشم­پوشي، بخشش و دستگيري از مستمندان تشويق و تأكيد شده است، ولي بر دو نكته اخلاقي!

بسي تمامي امامان ما و پيامبر معظم و مكرم(صلّی­الله­علیه­و­آله) تأكيد فرمودند و اين دو نكته را نكات اساسي اخلاقي و انسانيت و اسلاميت دانسته اند. آن دو نكته چيست؟! «عَلَیکم بِصِدْقِ الْحَدِيثِ وَ أَدَاءِ الْأَمَانَةِ» بر شما باد به راستگويي و اداي امانت مردمان.( اصول كافى، جلد2، صفحه104)

اين دو نكته يعني راستگويي و امانت داري دو پايه­ی اصلي رفتار انسان در زمينه اخلاق است. اگر دو صفت راستگويي و امانت داري در شخصي بود مي­تواند مسير انسانيت و كرامت را طي كند. در روايات ما صفت زشت و پليد دروغگويي بسيار نكوهيده شده است و دروغ از گناهان كبيره مي­باشد.

باز در حديث ديگري آمده است كه: اگر همه رذايل و زشت­كاري­ها در اتاقي و خانه­اي جمع شود، كليد ورود به همه اين زشتي­ها و پليدي­ها دروغ است.

اهل­بيت در روايات مي­فرمايند: شيعه ممكن است كار خلاف يا گناهي انجام دهد، اما دروغ نمي­گويد و دروغ بسيار سرزنش شده است. در حقيقت دروغ، نشان تحقير شخصيت و حقارت روح كسي است  و كسي دروغ مي­گويد كه از شخصيت پوشالي و خالي برخوردار است.

بايد راستگو باشيم و رفتار درستي براي خود پيشه كنيم و تمرين كنيم كه خود را از آلايش و آلودگي بسيار بسيار تيره و چسبنده و گنديده و متعفن دروغگويي منزه كنيم. و نيز امانت دار باشيم كودكي را كه در مدرسه به ما مي­سپارند كه به او آموزش دهيم، امانت پدر و مادر مي­باشد و همچنين كاري كه به ما مي­سپارند، امانت شخص سفارش دهنده است. مريض كه به اتاق عمل مي­رود، امانتي است در دست طبيب و مهارت جراح. اگر بخواهيم دامنه­ی حقيقي امانت را توضيح دهيم، مي­بينيم كه اين چنين نيست كه فقط منحصر به اين باشد كه كسي انگشتري، طلايي و پولي در پيش ما به امانت بگذارد بلكه بسياري از امور كه انجام مي­شود، امانت است.

امين باشيم و كار مردمان را به درستي انجام بدهيم و به سامان برسانيم، كه اگر امانت دار باشيم خداوند همان­گونه كه صفت امانت را در رسول خدا  بروز و ظهور داشت به ما عزت و بركت خواهد داد.

 سلام و صلوات خداوند بر پيامبر ما كه اسوه اخلاق است و بارزترين صفات او اين بوده است كه صادق امين است.